Koffieconcert

Klezmer en jiddische liederen

Zondag 15 maart 2009, 11.30 uur

Culturele Werkgroep Stein


		Ensemble Schirim met als gast Bärbel Ehlert (viool, altviool)
		Temidden van de kunstwerken van Piet Lap en Linda de Nil treedt het Ensemble Schirim op met een programma van jiddische liederen en klezmermuziek. Het concert vindt plaats in de Terpkerk (Grote Straat, Urmond) op zondag 15 maart en begint om 11.30 uur en de toegangsprijs is een vrije gave. De oorsprong van de jiddische muziek ligt in Oost-Europa. Vanaf de Middeleeuwen zochten de Joden daar een veilig onderkomen. In hun taal, het jiddisch, is klezmer de benaming voor de muzikant die zijn instrument laat praten, zingen en huilen. Zowel in hun taal als in hun muziek is duidelijk de invloed van alle landen waar zij zich vestigden, hoorbaar. Zo is het jiddisch een vermenging van Duits met bijvoorbeeld Poolse woorden en klinkt de muziek dan eens Roemeens, dan weer Hongaars of Russisch. Dit biedt de muzikant een grote vrijheid in interpretatie en improvisatie, typerend voor de klezmermuziek. Een van de bekendste componisten in de vorige eeuw was Mordechai Gebirtig (1877-1942). Hij heeft het dagelijks leven van de Oost-Europese joden in vele liederen vastgelegd. Dat deed hij met veel respect en liefde voor zijn volk, met humor en gevoel voor detail. Daardoor zijn de liederen herkenbaar, ontroerend, speels en indringend. Gebirtig was autodidact. Hij werkte als meubelmaker in zijn geboortestad Krakau en componeerde zijn liederen op een kleine fluit. In juni 1942 werd hij tijdens een pogrom door een Duitse soldaat op straat gedood. Naast liederen van Gebirtig staan ook meeslepende en melancholische liederen uit het jiddische theater op het programma. Het Ensemble Schirim wordt gevormd door pianist Jesse de Haas en zangeres Marianne Lap. Bij dit concert is violiste Bärbel Ehlert te gast. Marianne Lap was lerares in het basisonderwijs, volgde toneellessen en deed muziek- en zangstudies bij diverse docenten. Enige jaren zong ze bij de theatergroep Savannah. Jiddische liederen zingen bleek haar passie en sinds 1997 maakte zij daarom deel uit van de Klezmergroep Mejoeches. Vanaf 2005 specialiseert zij zich in het oeuvre van Mordechaj Gebirtig, samen met pianist Jesse de Haas. Jesse de Haas is niet alleen pianist maar ook beeldend kunstenaar en fotograaf. Hij heeft een voorkeur voor pure akoestische muziek en kan al zijn kwaliteiten kwijt in de klezmer. Sinds1994 maakt hij deel uit van de Klezmergroep Mejoeches. De liederen van Mordechaj Gebirtig zijn voor hem een bron van inspiratie en hebben tot boeiende arrangementen geleid. Bärbel Ehlert studeerde klassieke altviool bij Attila Balogh en later op de Musikhochschule Köln. Ook is zij afgestudeerd als muziektherapeute. Na haar muziekstudie heeft zij zich toegelegd op de traditionele folk, met name klezmer. Zij is vaker te gast bij het Ensemble Schirim.